ana sayfa
türkü sözleri
türkü notaları
türkü hikayeleri
gönül verenler
bağlama-nota
ozanlarımız
halk müziği
konser-tv
kitaplık
yazılar
sözlük
arşiv
linklerimiz
görüşleriniz
site içinde ara

Güncellemelerden haberdar olmak için
e-mail listemize üye olunuz. 

İsim: 
E-mail: 
            
       TOKATLI GEDAYİ
    
    Ah u feryat eder gülün dalında 
    Bülbülün feryadı zarı vatandır 
    Derd ü hasret koymuş kendi halinde 
    Her garibin öz efkarı vatandır


  
   Kimliği, eserleri ve gerçek yaşam öyküsü hakkında az bilgi bulunan Gedayi, on dokuzuncu yüzyılın ilk yarısı ile yirminci yüzyılın başında yaşamış bir Bektaşi saz ozanıdır. 1826 yılında Tokat'ta doğmuş. Bütün ömrünü İstanbul'da geçirmiştir. Asıl adı Ahmed'dir. Ona Gedayi mahlasını veren ünlü Bektaşi Baba'larından Sinop'lu Yesari Baba'dır. Babasının adı Ahmed Muhtardır, babası kereste tüccarıdır. Tokatlı Gedayi adıyla da anılır.

   İstanbul'a geldikten sonra, Rumeli Hisarı tekkesi postunda oturan Nafi Baba'dan el alarak, Bektaşi olmuştur. Din dışı şiirleri de bulunmaktadır.

   Turgut Koca ile Sadeddin Nüzhet Ergun'un verdiği bilgilere göre Beşiktaş, Hasan Paşa fırını civarında oturduğu için "Beşiktaş'lı Gedayi" olarak tanınır. Aşık kahvelerine çok gittiği için çağının bütün saz ozanlarını tanımıştır. Yalnızca hece ölçüsüyle ürünler vermekle yetinmedi. Divan türünde de hatırı sayılacak eserler verdi.

   Mehmed Ali Hilmi Dede ona Gedai adını taktı. Bir süre Üsküdar çiçekçi kahvesini çalıştırdı. Nefeslerinden başka halk şiiri geleneğine uygun söylediği şiirleri de vardır. Sazda ustası Erzurum'lu Emrah'tır.

   Mir'ati, Fenni, Şevki, İşreti ve Şeyh Galib'in gazellerini tahmis etmiştir. 1901 yılında İstanbul'da ölmüş ve Karaca Ahmed mezarlığında toprağa verilmiştir. Asım Bezirci 1889 (ya da 1887) de öldüğünü belirtir. Arapça ve Farsça sözlere şiirlerinde çok yer verir, ağdalı bir dili vardır.

   Şiirleri, Muhtar Yahya Dağlı ve Sadeddin Nüzhet Ergun tarafından toplanmıştır. Muhtar Yahya Dağlı'nın "Gedayi Hayatı ve Eserleri" adlı kitabı İstanbul Marif kütüphanesi tarafından yayınlanmıştır.



Eserlerinden bazıları:

1
Bunca aşıkları sevdaya saldı
Hak cemaı-i paki dilbere verdi 
Biçare bülbüller hayrette kaldı 
Reng-i nıhsarını güllere verdi

Sevda çekip gözden dökenler pürnem 
Hubb-i aşkı canandır Allah-ü alem 
Nur-i Nübüvveti cümleden akdem 
Taala Hazret-i Server'e verdi

Bağ-ı Nübüvvete halk etti bir gül
Sırrını anlamak bir nice müşkül 
Eyledi Şeh-süvar göründü 
Düldül Seyf-i zülfikarı Hayder'e verdi

Her derde sabr-eden olur imiş er 
Razıyım Eyyüb'den olursam beter 
Sabrım miftahını Şah-ı erenler 
Ta ezelden Gedayi kemtere verdi


2
Beni mecruh etti hançer-i bürran 
İki didelerim kanlı yaş döker 
Rahmedip rize-i elmas her zaman 
Gelir zahm-ı dile kalem kaş diker

Her dem bana ol şuh etmek ister naz
Bu pazarın zararı çok, karı az 
Emsali bulunmaz rengi alınmaz 
Vade-i vaslında ne kumaş diker

Gedai aleme bildirdin beni 
Bütün halk-ı dehre güldürdün beni 
Ecelimden evvel öldürdün beni 
Hayatımda mezarıma taş diker.
  3
Ah u feryat eder gülün dalında 
Bülbülün feryadı zarı vatandır 
Derd ü hasret koymuş kendi halinde 
Her garibin öz efkarı vatandır

Beni gurbet ele düşürdü kısmet
Ne tükenmez hasret bu nasıl kısmet 
Kimseye yar olmaz diyar-ı gurbet 
Herkesin sevdiği yarı vatandır

Gedai gurbete düşse bir insan 
Gitmez hayalinden vuslatı cinan 
Yeri gülşen olsa gülse her zaman 
Fikri zikri yine dar-ı vatandır


4
Gamzen tiri ile kaşların keman
Bu dertli sinemi delmek yol mudur? 
Yok mudur göğsünde din ile iman 
Bendeni feryada salmak yol mudur?

Eşiğinde mesken tutar kalırdım
Ol rakipten intikamım alırdım 
Ağa yollum seni benim bilirdim 
Varıp ellere yar olmak yol mudur?

Nasihattır tut guşunu sözüme
Şikar eksik olmaz yavru bazıma 
Tenhada gördüğüm vakit yüzüme 
Hercailik edip gülmek yol mudur?

Her kaçan gördükçe sen yüzü mahı 
Zayi olur gider aklım billahi
Der Gedayi behey hubların şahı 
Sende hak nazarım kalmak yol mudur?




 

 



anasayfa l notalar l sözler l bağlama l hikayeler l gönül verenler
halk müziği l ozanlar l yazılar l kitaplık l konser-tv l linklerimiz l görüşleriniz

Herhangi bir konuda yazışmak için: [email protected]